Thu nhập từ bản quyền (tiền bản quyền) là một trong những khoản thu nhập chịu thuế TNCN quan trọng, đặc biệt với tác giả, nhà sáng tạo, nghệ sĩ, lập trình viên, nhà khoa học và các cá nhân sở hữu quyền sở hữu trí tuệ (SHTT). Theo Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15 (có hiệu lực từ 01/7/2026), quy định về thuế đối với khoản thu nhập này đã được điều chỉnh theo hướng hỗ trợ người sáng tạo, với ngưỡng miễn tính thuế nâng lên 20 triệu đồng theo từng hợp đồng. Bài viết này phân tích chi tiết quy định, cách tính thuế, thủ tục kê khai và các lưu ý thực tiễn cho cá nhân có thu nhập từ bản quyền năm 2026.
1. Thu nhập từ bản quyền là gì và thuộc nhóm thu nhập chịu thuế nào?
Theo Điều 2 Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15, thu nhập từ bản quyền bao gồm:
- Thu nhập từ chuyển giao, chuyển quyền sử dụng các đối tượng quyền sở hữu trí tuệ (tác phẩm văn học, nghệ thuật, khoa học; phần mềm máy tính; sáng chế, kiểu dáng công nghiệp, nhãn hiệu…).
- Thu nhập từ chuyển giao công nghệ.
- Một số trường hợp nhượng quyền thương mại liên quan đến bản quyền.
Đây thuộc nhóm thu nhập vãng lai (không thường xuyên), được tính thuế riêng biệt với thuế suất cố định 5% trên phần thu nhập vượt ngưỡng, không cộng dồn vào thu nhập từ tiền lương hay kinh doanh để áp dụng biểu thuế lũy tiến.
>> Tham khảo: Chế độ kế toán áp dụng với hộ kinh doanh thế nào?
Đối tượng áp dụng:
- Cá nhân cư trú: Nộp thuế trên toàn bộ thu nhập từ bản quyền phát sinh trong và ngoài nước.
- Cá nhân không cư trú: Chỉ nộp thuế trên thu nhập phát sinh tại Việt Nam.
2. Quy định mới về ngưỡng và cách tính thuế từ 01/7/2026
Ngưỡng miễn tính thuế: Phần thu nhập từ 20 triệu đồng trở xuống theo từng hợp đồng không phải nộp thuế TNCN (tăng từ mức 10 triệu đồng theo quy định cũ).
Công thức tính thuế (áp dụng cho cả cư trú và không cư trú):
Thuế TNCN phải nộp = (Thu nhập từ bản quyền theo hợp đồng – 20 triệu đồng) × 5%
Thu nhập tính thuế là toàn bộ tiền nhận được từ chuyển giao, chuyển quyền sử dụng (tiền mặt, hiện vật quy đổi thành tiền), không trừ chi phí tạo ra tác phẩm.
Ví dụ minh họa:
- Tác giả A chuyển quyền sử dụng tác phẩm sách cho Nhà xuất bản với tổng thù lao 150 triệu đồng (một hợp đồng). → Thuế TNCN = (150 – 20) triệu × 5% = 6,5 triệu đồng.
- Nhà thiết kế phần mềm B nhận 25 triệu đồng từ chuyển giao quyền sử dụng phần mềm. → Thuế = (25 – 20) triệu × 5% = 0,25 triệu đồng.
- Nếu nhiều khoản thanh toán trong cùng một hợp đồng: Tính tổng giá trị hợp đồng để xác định ngưỡng 20 triệu.
Thời điểm xác định thu nhập tính thuế: Là thời điểm tổ chức, cá nhân trả thu nhập (thanh toán tiền bản quyền).
>> Tham khảo: Hóa đơn điện tử; Báo giá hóa đơn điện tử.
3. Các trường hợp miễn thuế hoặc giảm thuế liên quan đến bản quyền
Luật 109/2025/QH15 bổ sung một số khoản miễn thuế để khuyến khích sáng tạo:
- Thu nhập từ quyền tác giả của nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo khi kết quả được thương mại hóa (theo quy định pháp luật về khoa học công nghệ).
- Một số khoản thu nhập từ chuyển giao công nghệ cao, phần mềm mã nguồn mở phục vụ lợi ích công cộng (theo danh mục cụ thể).
- Thu nhập từ bản quyền giữa cá nhân với tổ chức, cá nhân nước ngoài trong một số trường hợp hiệp định tránh đánh thuế hai lần (nếu có).
Lưu ý: Dù miễn thuế, cá nhân vẫn phải kê khai để cơ quan thuế xác nhận.
>> Tham khảo: Hoàn thuế TNCN 2026: Điều kiện, cách tính và thủ tục người lao động cần biết.
4. Thủ tục kê khai và nộp thuế TNCN từ bản quyền
Trách nhiệm:
- Tổ chức trả thu nhập (nhà xuất bản, công ty phần mềm, doanh nghiệp sử dụng bản quyền): Khấu trừ thuế tại nguồn trước khi thanh toán và kê khai nộp thay (mẫu 05/KK-TNCN).
- Cá nhân tự kê khai: Khi nhận thu nhập trực tiếp từ cá nhân khác, từ nước ngoài, hoặc không có tổ chức khấu trừ.
Mẫu tờ khai:
- Tờ khai theo từng lần: Mẫu 02/TNCN hoặc tích hợp trong tờ khai thu nhập vãng lai.
- Quyết toán năm nếu kết hợp với các thu nhập khác.
Cách kê khai điện tử (khuyến khích):
- Truy cập eTax Mobile hoặc thuedientu.gdt.gov.vn, đăng nhập bằng VNeID.
- Chọn “Kê khai thuế TNCN” → “Thu nhập từ bản quyền, nhượng quyền”.
- Nhập thông tin hợp đồng (số hợp đồng, bên trả thu nhập, giá trị, ngày thanh toán), upload scan hợp đồng chuyển giao bản quyền.
- Hệ thống tự tính thuế → Ký điện tử → Nộp và thanh toán online qua ngân hàng.
- Nhận biên lai điện tử.
Thời hạn: Nộp tờ khai và nộp thuế trong 10 ngày kể từ ngày nhận thu nhập (thanh toán).
>> Tham khảo: Tra cứu hóa đơn; Tra cứu hóa đơn điện tử.
Hồ sơ kèm theo:
- Hợp đồng chuyển giao bản quyền (công chứng nếu cần).
- Chứng từ thanh toán.
- Giấy tờ chứng minh miễn thuế (nếu áp dụng).
- CCCD/Hộ chiếu của người nộp thuế.
5. Lưu ý quan trọng khi kê khai năm 2026
- Hợp đồng nhiều lần thanh toán: Vẫn tính theo tổng giá trị một hợp đồng để áp ngưỡng 20 triệu.
- Chuyển giao cho nhiều bên: Mỗi hợp đồng tính riêng.
- Cá nhân không cư trú: Thuế suất vẫn 5% trên phần vượt 20 triệu, khấu trừ tại nguồn bởi tổ chức Việt Nam.
- Phạt vi phạm: Chậm nộp tờ khai: 2–5 triệu đồng; chậm nộp tiền thuế: 0,03%/ngày; khai sai: 20% số thuế thiếu.
- Giữ chứng từ: Lưu hợp đồng và biên lai ít nhất 10 năm để đối chiếu khi quyết toán hoặc thanh tra thuế.
- Thuế khác: Có thể phát sinh thuế GTGT (nếu áp dụng) và lệ phí công chứng hợp đồng.
- Trường hợp đặc biệt: Thu nhập từ bản quyền nước ngoài phải tự kê khai; kiểm tra hiệp định thuế song phương để tránh đánh thuế hai lần.
>> Tham khảo: Thời điểm lập hóa đơn điện tử theo Nghị định 70/2025/NĐ-CP.
6. Ý nghĩa của quy định mới và lời khuyên thực tiễn
Việc nâng ngưỡng lên 20 triệu đồng và duy trì thuế suất 5% thể hiện chính sách hỗ trợ người sáng tạo, giảm gánh nặng cho các khoản thu nhập nhỏ lẻ từ bản quyền. Đồng thời, số hóa kê khai qua eTax giúp thủ tục nhanh chóng, minh bạch, giảm tiếp xúc trực tiếp với cơ quan thuế.
Lời khuyên:
- Ký hợp đồng rõ ràng, ghi nhận đầy đủ giá trị chuyển giao.
- Sử dụng dịch vụ đại lý thuế nếu có nhiều hợp đồng phức tạp.
- Theo dõi cập nhật trên gdt.gov.vn vì có thể có Thông tư hướng dẫn chi tiết bổ sung.
- Tác giả, nhà sáng tạo nên đăng ký quyền tác giả tại Cục Bản quyền để bảo vệ quyền lợi và dễ dàng chứng minh khi kê khai thuế.
>> Tham khảo: Thuế TNCN với thu nhập từ trúng thưởng, tiền thưởng, thừa kế, quà tặng.
Kết luận
Mọi thắc mắc hay muốn được tư vấn muốn được tư vấn về phần mềm hóa đơn điện tử E-invoice hoàn toàn miễn phí, Quý doanh nghiệp vui lòng liên hệ:
CÔNG TY PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ THÁI SƠN
- Địa chỉ: Số 15, phố Đặng Thùy Trâm, phường Nghĩa Đô, Thành phố Hà Nội
- Tổng đài HTKH: 1900 4767 – 1900 4768
- Tel : 024.37545222
- Fax: 024.37545223
- Website: https://einvoice.vn/
Để lại một phản hồi